วันหมดอายุคอนแทคเลนส์ดูได้ที่ข้างกล่องหรือใต้กล่อง ตรงคำว่า EXP หรือ Expiry Date และจะพิมพ์ซ้ำบนแผงฟอยล์ (blister) ของเลนส์แต่ละข้างเสมอ รูปแบบที่พบบ่อยคือ ปี-เดือน เช่น EXP 2029-06 หมายถึงใช้ได้ถึงสิ้นเดือนมิถุนายน 2029 ส่วนกล่องเลนส์เกาหลีอาจมีคำว่า 사용기한 กำกับคู่กับตัวเลขเดียวกัน
คอนแทคเลนส์หมดอายุ ดูตรงไหน? เช็ค 3 ตำแหน่งนี้ก่อนเสมอ
หลายคนสงสัยว่าคอนแทคเลนส์หมดอายุดูตรงไหนกันแน่ เพราะบนกล่องมีตัวเลขเต็มไปหมด คำตอบคือให้ไล่ดู 3 ตำแหน่งตามลำดับนี้
- ข้างกล่องหรือใต้กล่อง — มองหาคำว่า EXP, EXP DATE หรือ Expiry Date ตามด้วยตัวเลข มักพิมพ์ด้วยหมึกพ่น (inkjet) ที่ดูต่างจากตัวพิมพ์อื่นบนกล่อง เพราะพ่นทีหลังตามล็อตการผลิต
- แผงฟอยล์หรือขวดแก้วของเลนส์แต่ละข้าง — ตามมาตรฐานเครื่องมือแพทย์ ตัวเลนส์แต่ละชิ้นต้องระบุวันหมดอายุของตัวเองเสมอ จุดนี้สำคัญที่สุด เพราะเป็นวันที่ผูกกับเลนส์จริง ๆ ไม่ใช่แค่กล่อง
- ฉลากภาษาไทยที่ผู้นำเข้าติดเพิ่ม — เลนส์ที่นำเข้าถูกต้องตามกฎหมายไทยจะมีสติกเกอร์ฉลากภาษาไทยระบุเลขทะเบียน อย. ผู้นำเข้า และวันหมดอายุอีกชั้นหนึ่ง
ข้อสังเกตคือบางแบรนด์ใช้สัญลักษณ์นาฬิกาทรายตามมาตรฐานสากลของฉลากเครื่องมือแพทย์แทนคำว่า EXP — เห็นรูปนาฬิกาทรายเมื่อไหร่ ตัวเลขข้าง ๆ คือวันหมดอายุแน่นอน
อ่านฉลากเลนส์เกาหลีให้ออก: EXP, MFG, LOT และคำเกาหลีที่เจอบ่อย
กล่องเลนส์เกาหลีส่วนใหญ่พิมพ์ข้อมูลสองภาษา (เกาหลี + อังกฤษ) แต่บางรุ่นที่ผลิตเพื่อตลาดในประเทศเกาหลีจะมีภาษาเกาหลีเยอะกว่า คำที่ควรจำมีไม่กี่คำ
- 사용기한 (ซา-ยง-กี-ฮัน) = วันหมดอายุ / ใช้ได้ถึง — คำเดียวกับ EXP
- 제조일자 (เช-โจ-อิล-จา) = วันที่ผลิต — คำเดียวกับ MFG หรือ MFD อย่าสับสนกับวันหมดอายุ เพราะวันผลิตจะเป็นวันในอดีตเสมอ
- LOT หรือ 로트 = หมายเลขล็อตการผลิต ใช้ตรวจสอบย้อนกลับกรณีมีปัญหาคุณภาพ ตัวเลข LOT บนกล่องกับบนแผงฟอยล์ควรตรงกัน
รูปแบบวันที่ของเกาหลีมักเรียง ปี-เดือน-วัน (เช่น 2029.06.15) ต่างจากบางประเทศที่เรียงวันขึ้นก่อน ถ้าเจอตัวเลขสองชุดบนกล่อง ให้จำหลักง่าย ๆ ว่า ชุดที่เป็นอดีตคือวันผลิต ชุดที่เป็นอนาคตคือวันหมดอายุ และถ้าอยากอ่านสเปคที่เหลือบนกล่องให้ครบ ทั้ง BC, DIA, Power ลองอ่านต่อที่ วิธีอ่านสเปคคอนแทคเลนส์ให้เป็นใน 5 นาที
EXP บนกล่อง ไม่เท่ากับ อายุหลังเปิดใช้
นี่คือจุดที่มือใหม่พลาดบ่อยที่สุด — วันหมดอายุบนกล่องคืออายุของเลนส์ที่ยังไม่เปิดผนึก ซึ่งโดยหลักการทั่วไปเลนส์นิ่มที่ปิดผนึกสนิทมีอายุหลายปีนับจากวันผลิต แต่ทันทีที่เปิดฟอยล์ นาฬิกาอีกเรือนจะเริ่มเดิน คือ อายุการใช้งานหลังเปิด ตามประเภทของเลนส์ ต่อให้ EXP เหลืออีก 3 ปี เลนส์รายเดือนที่เปิดแล้วก็ต้องทิ้งภายใน 30 วันอยู่ดี
| ประเภทเลนส์ | อายุก่อนเปิด | อายุหลังเปิดผนึก | ตัวอย่างราคา (Glitzlens) |
|---|---|---|---|
| รายวัน (Daily) | ตาม EXP ข้างกล่อง | ใส่ครั้งเดียวแล้วทิ้ง ห้ามใช้ซ้ำ | Ray Brown 490 บาท/กล่อง 5 คู่ |
| รายเดือน Hydrogel Ultraslim | ตาม EXP ข้างกล่อง | 30 วันนับจากวันเปิด | Classic Brown 250 บาท/คู่ |
| รายเดือน MPC | ตาม EXP ข้างกล่อง | 30 วันนับจากวันเปิด | Mille Brown 299–390 บาท/คู่ |
| รายเดือน Silicone Hydrogel | ตาม EXP ข้างกล่อง | 30 วันนับจากวันเปิด | Ares Brown 320 บาท/คู่ |
สรุปสั้น ๆ คือ EXP ใช้ตัดสินใจ "ตอนซื้อ" ส่วนอายุหลังเปิดใช้ตัดสินใจ "ตอนใช้" — ใครยังสับสนสองค่านี้ อ่านฉบับเต็มได้ที่ วัน EXP กับอายุหลังเปิดใช้ต่างกันยังไง และวิธีนับ 30 วันแบบไม่พลาดที่ คอนแทคเลนส์รายเดือนเปิดแล้วอยู่ได้กี่วัน
เช็คลิสต์ตอนรับพัสดุ: 5 จุดที่ควรดูก่อนเปิดใช้
สั่งเลนส์ออนไลน์แล้วของมาส่ง อย่าเพิ่งฉีกฟอยล์ทันที ใช้เวลาหนึ่งนาทีไล่เช็คตามนี้ก่อน
- EXP เหลือมากพอไหม — เลนส์ที่ร้านหมุนเวียนสต็อกดีควรเหลืออายุอย่างน้อย 1 ปีขึ้นไป ถ้าเหลือไม่กี่เดือนถือว่าผิดปกติสำหรับของใหม่
- เลขทะเบียน อย. — ฉลากภาษาไทยต้องระบุเลขทะเบียนเครื่องมือแพทย์ชัดเจน เช่น เลนส์ของ Glitzlens ใช้เลขทะเบียน 69-2-2-2-0006310 นำไปตรวจสอบในระบบของ อย. ได้
- LOT ตรงกัน — เทียบหมายเลขล็อตบนกล่องกับบนแผงฟอยล์ ควรเป็นชุดเดียวกัน
- ผนึกสมบูรณ์ — ฟอยล์ต้องไม่บวม ไม่รั่ว ไม่มีคราบน้ำยาแห้งรอบขอบ เลนส์ต้องแช่อยู่ในน้ำยาเต็มหลุม
- สเปคตรงออเดอร์ — สี ค่าสายตา DIA และ BC ตรงกับที่สั่งทุกจุด
ถ้าซื้อจากมาร์เก็ตเพลสแล้วไม่แน่ใจว่าได้ของแท้ไหม มีจุดสังเกตเพิ่มเติมอีกหลายข้อใน 7 จุดสังเกตคอนแทคเลนส์ Shopee ของแท้หรือของปลอม
เจอเลนส์ใกล้หมดอายุหรือฉลากผิดปกติ ต้องทำยังไง
ถ้ารับของแล้วพบว่า EXP สั้นผิดปกติ ฉลากเลือนอ่านไม่ออก หรือไม่มีฉลากภาษาไทยเลย อย่าเพิ่งเปิดใช้ ให้ถ่ายรูปกล่องทุกด้านพร้อมแผงฟอยล์ไว้เป็นหลักฐาน แล้วติดต่อร้านทันที ร้านที่มีมาตรฐานจะมีนโยบายเปลี่ยนสินค้าชัดเจน เช่น Glitzlens รับเปลี่ยนสินค้าภายใน 7 วันหลังได้รับของ ส่วนเลนส์ที่เลยวันหมดอายุแล้ว ไม่ว่าจะยังไม่เปิดผนึกก็ตาม ไม่ควรนำมาใส่เด็ดขาด เพราะน้ำยาที่แช่เลนส์อาจเสื่อมสภาพและความปลอดเชื้อไม่ได้รับการรับรองอีกต่อไป การใส่เลนส์ที่เสื่อมสภาพเพิ่มความเสี่ยงต่อการระคายเคืองและการติดเชื้อที่กระจกตา
คำถามที่พบบ่อย
เลนส์ที่เหลืออายุอีก 1 ปี ถือว่าใกล้หมดอายุไหม?
ไม่ถือว่าใกล้หมดอายุ เลนส์รายเดือนที่เหลือ EXP 1 ปีใช้ได้สบายมาก เพราะใช้จริงแค่ 30 วันหลังเปิด ประเด็นคือควรเปิดใช้และใช้ให้จบก่อนถึงวัน EXP เท่านั้น แต่ถ้าซื้อตุนหลายคู่ ควรเลือกคู่ที่ EXP สั้นกว่ามาเปิดใช้ก่อน
วันหมดอายุบนกล่องกับบนแผงฟอยล์ไม่ตรงกัน เอาอันไหนเป็นหลัก?
ยึดวันที่บนแผงฟอยล์หรือขวดแก้วของเลนส์เป็นหลัก เพราะเป็นวันที่ผูกกับตัวเลนส์ชิ้นนั้นจริง ๆ กรณีคละล็อตในกล่องเดียวอาจเกิดขึ้นได้ แต่ถ้าต่างกันมากผิดสังเกต ควรสอบถามร้านก่อนเปิดใช้
EXP 2027-05 หมายถึงใช้ได้ถึงวันไหนกันแน่?
ตามธรรมเนียมฉลากเครื่องมือแพทย์ ถ้าระบุแค่ปีกับเดือน หมายถึงใช้ได้ถึงวันสุดท้ายของเดือนนั้น คือ 31 พฤษภาคม 2027 แต่ในทางปฏิบัติไม่ควรรอใช้เฉียดวันหมดอายุขนาดนั้น ควรเผื่อเวลาให้ใช้เลนส์จบรอบ 30 วันก่อนถึง EXP
เลนส์หมดอายุแล้วแต่ยังไม่เคยเปิดผนึก ใส่ได้ไหม?
ไม่ควรใส่ แม้ผนึกยังสมบูรณ์ เพราะเมื่อเลยวันหมดอายุ ผู้ผลิตไม่รับรองความปลอดเชื้อและคุณภาพของน้ำยาแช่เลนส์อีกต่อไป ค่า pH ของน้ำยาอาจเปลี่ยน และวัสดุเลนส์อาจเสื่อมสภาพ ความเสี่ยงติดเชื้อไม่คุ้มกับราคาเลนส์หลักร้อยบาท
แหล่งอ้างอิง
- สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) — ข้อกำหนดฉลากเครื่องมือแพทย์และการตรวจสอบเลขทะเบียนผลิตภัณฑ์ (https://www.fda.moph.go.th)
- American Academy of Ophthalmology (AAO) — คำแนะนำการใช้คอนแทคเลนส์อย่างปลอดภัยและความเสี่ยงจากเลนส์เสื่อมสภาพ (https://www.aao.org)
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC) — Healthy Contact Lens Wear and Care (https://www.cdc.gov)
- ราชวิทยาลัยจักษุแพทย์แห่งประเทศไทย — ความรู้เรื่องการใช้คอนแทคเลนส์สำหรับประชาชน
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไปเพื่อการศึกษา ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์ หากมีอาการผิดปกติที่ดวงตา ควรหยุดใช้เลนส์และพบจักษุแพทย์ | คอนแทคเลนส์เป็นเครื่องมือแพทย์ ควรเลือกซื้อผลิตภัณฑ์ที่มีเลขทะเบียน อย. ถูกต้อง
อยากรู้ว่าสีไหนเข้ากับตาคุณ? ลองผ่านกล้องได้เลยไม่ต้องสั่งก่อน
ลองเลนส์ผ่าน AR Try-Onช้อปทุกรุ่นบน Shopee
อย. ใบรับแจ้งเลขที่ 69-2-2-2-0006310 (ตรวจสอบสถานะล่าสุดได้ที่ฐานข้อมูล อย.) · Shopee 4.9★ จากคะแนนรีวิวเกือบ 40,000 รายการ · ยอดขายสะสมกว่า 177,000 คู่ · ข้อมูล ณ ส.ค. 2569